१५ कात्तिक, काठमाडौं । रुस-युक्रेन युद्ध अब आफ्नो पाँचौँ वर्षमा प्रवेश गरेको छ। यस्तो अवस्थामा रुसको निरन्तरको ड्रोन आक्रमणले युक्रेनी सैनिकहरूलाई जमिनमा खुलेआम हिँडडुल गर्न मुस्किल बनाएको छ।

उनीहरू पुराना ग्यास पाइपलाइनभित्र लुकेर बसिरहेका छन्। करिब ४ फिट चौडा यी सुरुङहरूमा सैनिकहरूले कैयौँ हप्तादेखि दुई महिनासम्म बिताउनुपर्ने बाध्यता छ।

कुनै समय रुसबाट युरोपसम्म ग्यास पुर्‍याउने यी पाइपलाइनहरू अहिले युक्रेनी सैनिकहरूलाई खाना, हतियार र अन्य अत्यावश्यक सामग्री पुर्‍याउने बाटो बनेका छन्।

रुसले पहिले गरेको थियो पुराना पाइपलाइनको प्रयोग

युक्रेनको कुपियान्स्क क्षेत्रमा पुराना ग्यास पाइपलाइनको करिब १२९ किलोमिटर लामो नेटवर्क छ। गत वर्षको अन्त्यतिर रुसी सैनिकहरू यिनै पाइपलाइनमार्फत कुपियान्स्कमा प्रवेश गर्न सफल भएका थिए। त्यसपछि युक्रेनी सेनाले पनि जमिनमुनिबाटै जवाफी कारबाहीको योजना बनायो।

यसका लागि युक्रेनको नेसनल गार्डको जासुसी एकाइले यी पाइपलाइनहरूको नक्सा जुटायो। साथै, यी पाइपलाइन बनाउने पुराना ग्यास विशेषज्ञहरूको मद्दतले भूमिगत मार्गहरू प्रयोग गर्ने योजना तयार गरियो।

त्यसपछि पाइपलाइनमा हावा प्रवाह गर्न भेन्टिलेसन सिस्टम जडान गरियो, जुन यस सम्पूर्ण कामको सबैभन्दा कठिन हिस्सा थियो।